Het STAM presenteert een collectie in topvorm. Dat is geen eenvoudige klus, want het gaat om vele en waardevolle museumstukken, vervaardigd in heel diverse materialen. Het behoud en beheer van de meer dan 17.000 stukken van de Bijloke- of STAMcollectie is een continu proces. Met de opening in zicht werd er een paar versnellingen hoger geschakeld.
De geselecteerde stukken werden zorgvuldig onderzocht en er werd bepaald in welke staat deze zich bevonden, welke ingrepen nodig waren en wat de condities waren waaronder ze in het museum kunnen opgesteld worden. Voor restauraties werkt het STAM samen met ervaren en gerenommeerde vaklui, die gekozen worden naargelang materiaal en periode.
met zorg behandelen
De specialisatie van restaurateurs gaat ver. Zo komt een verlucht handschrift in andere handen dan een manuscript zonder miniaturen. Handschriften vragen trouwens evenzeer bijzondere aandacht op het vlak van presentatie.
Even delicaat zijn de eeuwenoude archiefstukken die het STAM exposeert. De waardevolle samenwerking met tal van partners (zie collectie Gent) biedt de mogelijkheid om mijlpalen in de geschiedenis te illustreren met authentieke documenten. Dat gaat van de oorkonde van keizer Lodewijk de Vrome uit 819 uit het Rijksarchief tot het Groot Privilegie van Maria van Bourgondië uit 1477 uit het Stadsarchief. Wat natuurlijk niet kan ontbreken, is de Concessio Carolina, de keure die Karel V de Gentenaars in 1540 oplegde na de opstand, waarbij Gent alle privileges en vrijheden verloor.
In het STAM kunt u kennismaken met stukken die anders veilig opgeborgen zijn, enkel toegankelijk voor wetenschappers. De opgevouwen documenten werden zorgvuldig uitgevlakt en op een zuurvrije drager bevestigd. De zegels vereisten een speciale fixatie.
zachte restauratie
Textiel, metaal, hout, steen… Elk materiaal vraagt een eigen aanpak. Neem nu het 15de-eeuwse krijgsvaandel met de voorstelling van de Maagd van Gent, toegeschreven aan de kunstenares Agnes vanden Bossche en terecht opgenomen in de Topstukkenlijst van de Vlaamse Gemeenschap. Dit unieke dubbelzijdig
beschilderde stuk werd geconsolideerd. Het wordt nu in de beste omstandigheden qua klimaat, licht en ondersteuning aan het publiek getoond.
Even omzichtig werd omgesprongen met nog andere topstukken: de vroeg-17de-eeuwse geborduurde wapenrok van een heraut met de wapenschilden van Filips II, de 14de-eeuwse bronzen grafplaten van Willem Wenemaer en zijn echtgenote, het Panoramisch Zicht op Gent uit 1534.
Het STAM opteert doorgaans voor een zachte restauratie. Voor de processietoortsen uit de 17de en 18de eeuw volstond een lichte reiniging. Dit geldt evenzeer voor de Wenemaer-grafplaten, die aanvullend werden afgewerkt met een beschermend waslaagje. Soms was net de omgekeerde beweging aangewezen. Bij de romaanse doopvont die uit het Museum voor Stenen Voorwerpen komt, werd een vroegere behandeling met was ongedaan gemaakt om de Doornikse steen opnieuw tot zijn recht te laten komen.
Ook recente stukken hadden aandacht nodig. Een recente aanwinst voor de STAMcollectie, de maquette ‘Gent Morgen’ van Jurg Lang en Helmut Schulitz uit 1971, diende licht geretoucheerd te worden. Vooral de monorail die in het model rond de historische Kuip werd gelegd, was aan reparatie toe.